Zapraszamy na muzeum.krosno.pl oraz Facebook
 
Lampy gazowe

Pod koniec XVIII wieku rozpoczęto próby wykorzystania gazu powstającego podczas procesu suchej destylacji węgla do celów oświetleniowych.. Pierwsze udane próby przeprowadzili Francuz Philippe Lebon (1791) i Anglik William Murdoch (1792). Gaz do celów oświetleniowych wytwarzano w miejskich gazowniach. Zastosowanie oświetlenia gazowego ograniczała konieczność budowy kosztownej instalacji rurowej. Wczesne lampy gazowe miały słaby płomień. Jakość uzyskiwanego światła gazowego i palniki ulegały modyfikacji. Miejsce metalowej rurki zajął przystosowany do tego oświetlenia palnik Arganda z tzw. „koszulką Auera”, którą opracował w 1885 roku austriacki chemik baron Karol Auer von Welsbach. Był to woreczek z bawełnianej siateczki nasyconej niepalnymi związkami dwóch pierwiastków: toru i ceru. Nasadzano go na wylot ceramicznego palnika, wewnątrz którego paliła się sporządzona wcześniej mieszanina gazu świetlnego z powietrzem. Lampy gazowe najczęściej stosowano do oświetlania ulic, dużych pomieszczeń użyteczności publicznej i wagonów kolejowych.

Oprócz lamp, w których spalał się gaz świetlny dostarczany przez gazownię, powstawały lampy spalające gaz wytwarzany w nich samych. Przykładem takich są lampy acetylenowe. Zaczęły się rozpowszechniać na przełomie XIX i XX wieku wraz z rozpoczęciem produkcji karbidu. Związek ten (węglik wapnia) ma tę właściwość, że polany wodą obficie wydziela palny gaz, zwany acetylenem, który pali się bardzo jasnym płomieniem. Lampy acetylenowe rzadko oświetlały wnętrza mieszkalne z powodu wydzielania niemiłego zapachu i uciążliwego użytkowania. Stosowane były przeważnie w latarniach komunikacyjnych i przemysłowych.

Do lamp gazowych należy zaliczyć lampy żarowe: spirytusowe, benzynowe i naftowe, w których paliwo ciekłe jest rozpylane i zmieszane z powietrzem, a następnie spalane wewnątrz auerowskiej koszulki. Wytwarzano je w różnych wersjach. Ze względu na silne światło służyły do oświetlania dużych pomieszczeń. W oświetlaniu wnętrz mieszkalnych nie znalazły zastosowania.

 
Muzeum lamp naftowych w Krośnie
Lampa naftowa © 1977 - 2019
 
 
 
.